Elazığ Maden İlçesi

Elazığ il merkezine yaklaşık 80 km. uzaklıktadır. İlçenin nüfusu (TÜİK 2019) raporuna göre merkez ve köylerle beraber 11.275 dir. Elazığ - Diyarbakır yolu üzerinde bulunan ilçeye bir belde (Gezin) , 37 köy bağlıdır. Elazığ'a 80 km. uzaklıkta olup, ulaşım kara ve demiryolu ile sağlanmaktadır.

Maden Doğu Anadolu Bölgesinde, Doğu Torosların batı kesiminde, Yukarı Fırat bölümünde, Elazığ İli sınırlarında ve Dicle Nehri'nin yukarı kesimindedir. İlçenin doğusunda Ergani ve Dicle, batısında Sivrice ve Elazığ Merkez, güneyinde Ergani, Çermik ve Çüngüş, kuzeyinde Palu ve Alacakaya yer alır.

Bilinen tarihi kaynaklara göre , İlçenin tarihi M.Ö. 2000 yıllarına kadar uzanır. Bölgeye M.Ö. 1450 yıllarında Mitanni Krallığı, M.Ö. 30, M.S. 180 yıllarında Roma İmparatorluğu , M.S. 1077'de Selçuklular hakim olmuşlardır. 1515 yılında doğuya sefer düzenleyen Osmanlı Hükümdarı Yavuz Sultan Selim tarafından Maden , imparatorluk topraklarına katılmıştır. Maden ilçesi, Doğu Torosların devamı olan Mihrap dağı eteklerinde , dar bir vadinin yamaçlarında kurulmuştur.

Maden İlçesinin iş ve çalışma hayatında en büyük rol 1936 yılında Etibank'a devredilen Ergani Bakır İşletmesinin olagelmiştir. Bu müessese uzun yıllardan beri ilçe halkı için önemli istihdam imkanları yaratmıştır.

Elazığ’ın güneydoğusunda, derin bir vadinin yamacına kurulu olan Maden, ismini binlerce yıldır bölgede çıkarılan zengin bakır yataklarından alan, tarihi ve sanayisiyle özdeşleşmiş bir ilçedir.

---

Bakırın Başkenti ve Ekonomik "Yeni Dönem"​

Maden, Türkiye’nin en eski ve en zengin bakır yataklarına ev sahipliği yapar.

• Tarihsel Miras: Bölgede bakır işletmeciliğinin geçmişi M.Ö. 2000'li yıllara kadar uzanmaktadır. Cumhuriyet döneminde ise 1939’da kurulan Ergani Bakır İşletmesi ile ilçe modern bir sanayi kentine dönüşmüştür.

Heyelan Riski ve Kentsel Dönüşüm​

İlçenin en büyük sorunu, yerleşim alanlarının bulunduğu yamacın altındaki maden faaliyetleri ve yıllarca depolanan hafriyatın neden olduğu heyelan riskidir.

• Tahliye ve Yeni Konutlar: Heyelan riski nedeniyle 2019’dan bu yana ilçedeki birçok resmi bina (Hükümet Konağı, Emniyet Müdürlüğü) ve yüzlerce ev tahliye edilmiştir.
• Güncel Durum (Şubat 2026): Heyelan mağdurları için inşa edilen konutların teslimat süreci devam etmektedir. Ancak halen konut bekleyen ailelerin bulunması ve kura süreçleri ilçenin en çok konuşulan yerel haberleri arasındadır.

Gezilecek Yerler ve Turizm​

Maden, dik yamaçları ve tarihi yapılarıyla oldukça karakteristik bir görünüme sahiptir:

• Eski Hükümet Konağı ve Saat Kulesi: 1890’lı yıllarda inşa edilen bu yapılar, ilçenin tarihi silüetini oluşturur. Saat kulesi zamana meydan okuyan duruşuyla ilçenin simgesidir.
• Gezin Beldesi ve Hazar Gölü: Maden sınırları içinde yer alan Gezin, Doğu Anadolu’nun "Bodrum’u" olarak bilinir. Hazar Gölü kıyısındaki plajları, kamp alanları ve tatil siteleriyle yaz aylarında bölgenin en önemli turizm merkezidir.
• Cami-i Kebir: 1872 yılında yaptırılan ve zarif minaresiyle dikkat çeken tarihi bir ibadethanedir.

Coğrafya ve Ulaşım​

• Konum: Elazığ - Diyarbakır kara yolu üzerinde, Elazığ şehir merkezine yaklaşık 80 km mesafededir.
• Doğa: İlçe, dar ve derin bir vadide kuruludur. Maden Çayı ilçenin içinden geçer. Tren yolu (Güney Kurtalan Ekspresi) güzergahında bulunması, ilçeye nostaljik bir hava katar.

---