Erzurum’un kuzeyinde, Karadeniz Bölgesi ile Doğu Anadolu’nun kesişme noktasında yer alan
Tortum, sarp dağları, derin vadileri ve dünya çapındaki doğal anıtlarıyla tanınan büyüleyici bir ilçedir. Erzurum şehir merkezine yaklaşık
52 km mesafededir.
Doğanın Görkemli İmzası: Tortum Şelalesi
İlçenin (ve Türkiye'nin) en büyük gurur kaynağıdır.
- Özelliği: 21 metre genişliğinde ve tam 48 metre yükseklikten dökülür. UNESCO Dünya Mirası aday listesinde yer alan bu doğa harikası, özellikle bahar aylarında karların erimesiyle izleyenleri büyüleyen bir uğultu ve sis bulutu oluşturur.
- Tortum Gölü: Bir heyelan set gölü olan Tortum Gölü, şelalenin hemen üzerinde yer alır. Göl kenarındaki cam teras, ziyaretçilere nefes kesen bir manzara sunar.
Tarihi ve Mimari Miras: Öşvank Manastırı
İlçenin Çamlıyamaç Köyü’nde bulunan
Öşvank Manastırı (Kilisesi), 10. yüzyıldan kalma görkemli bir Gürcü Bagratlı yapısıdır. Taş işçiliği, devasa kubbesi ve içerisindeki kabartmalarıyla tarih ve mimari meraklılarının bölgedeki en önemli uğrak noktasıdır.
Gastronomi: Tortum Cağ Kebabı
Meşhur Erzurum Cağ Kebabı’nın ana vatanı konusunda Tortum ve Oltu arasında tatlı bir rekabet olsa da, Tortum usulü Cağ Kebabı (yerel adıyla
Yatık Döner) damaklarda unutulmaz bir iz bırakır. Bölgedeki yaylalarda doğal beslenen koyunların etinden yapılan bu kebap, Tortum’a gitmek için tek başına bir sebeptir.
Coğrafya ve İklimin Sentezi
- Mikroklima Etkisi: Erzurum’un dondurucu soğuklarına rağmen, Tortum vadisinin korunaklı yapısı sayesinde burada daha yumuşak bir iklim görülür. Bu sayede ilçede Erzurum genelinde yetişmeyen dut, ceviz ve meyve bahçeleri oldukça yaygındır.
- Pehlivanlar Diyarı: Tortum, ata sporumuz olan güreşe büyük önem verir. İlçeden çok sayıda şampiyon güreşçi yetişmiştir; özellikle "Tortum Karakucak Güreşleri" köklü bir gelenektir.
Ulaşım ve Stratejik Konum
Tortum, Erzurum’u Artvin ve Karadeniz sahiline bağlayan ana yol güzergahı üzerinde bulunur. Yeni açılan
Pirinkayalar Tüneli ile bölgedeki ulaşım daha güvenli ve hızlı hale gelmiştir.