Iğdır Aralık İlçesi

İl merkezine uzaklığı 45 km'dir. Iğdır'ın ve aynı zamanda Türkiye'nin en uç noktasını teşkil eder. Aralık, 14 Kasım 1920'de Rus işgalinden kurtarılmış olup, 1 Nisan 1960 tarihine kadar Iğdır ilçesinin "Başköy" adı ile bucak merkezlerinden birini oluşturmakta iken, bu tarihte "ilçe" yönetim birimi durumuna getirilerek Kars iline bağlanmıştır. 22 köyü bulunmaktadır.

Aralık ilçesi, Iğdır'ın ve Türkiye'nin en doğu uç noktasını teşkil eder. Türkiye'nin üç ülkeyle komşu ve müşterek sınırlarının bulunduğu tek kavşak noktası durumundadır. İlçenin doğusunda 49 km'lik sınırı ile İran yer almaktadır. Kuzeyinde 10 km'lik sınırı ile Azerbaycan'a bağlı Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti ile 56 km'lik sınırı ile Ermenistan bulunmaktadır. Batısında Iğdır ili, güneyinde de Büyük ve Küçük Ağrı Dağları ile Doğubayazıt ilçesi yer almaktadır.

Birkaç mezrasının dışında, elektriksiz ve telefonsuz köyün bulunmadığı ilçede, merkezde yeterli içme suyu mevcuttur. İlçede, her yıl düzenlenen nevruz kutlamaları dışında tiyatro, sinema, fuar, panayır gibi kültürel etkinlikler bulunmamaktadır

Iğdır’ın ve Türkiye’nin en doğu ucu olan Aralık, coğrafi konumuyla dünyada eşi benzeri az bulunan bir stratejik öneme sahiptir. "Güneşin Türkiye’de ilk doğduğu yer" olarak bilinen bu ilçe, aynı zamanda Türkiye'nin üç farklı ülkeyle (İran, Nahçıvan/Azerbaycan ve Ermenistan) komşu olduğu tek noktadır.

Dünyada Tek: "3 Ülke, 1 İlçe"​

Aralık, Türkiye'nin sınırlarının kesiştiği "kavşak noktası" gibidir. İlçe merkezinden çok kısa bir yolculukla üç farklı ülkenin sınır hatlarını görebilirsin:

• Nahçıvan (Azerbaycan): Dilucu Sınır Kapısı (Umut Köprüsü) üzerinden bağlanır. Türkiye ile Azerbaycan'ı birbirine bağlayan tek kara sınırıdır.
• İran: Doğusunda 49 km'lik bir sınırı vardır.
• Ermenistan: Kuzeyinde Aras Nehri boyunca uzanan 56 km'lik bir sınır hattı bulunur.

Gezilecek Yerler ve Tarihi Dokusu​

İlçe, Ağrı Dağı’nın kuzey eteklerinde, Aras Nehri’nin suladığı bereketli bir ovada yer alır:

• Meteor Çukuru: Korhan Yaylası civarında yer alan bu devasa çukur (yaklaşık 35 m genişlik, 60 m derinlik), ilçenin en çok merak edilen doğal oluşumlarından biridir.
• Ortaköy Hamamı: 19. yüzyıldan kalma, bölgenin kubbeli tek tarihi hamamı olma özelliğini taşır.
• Hacı İbrahim Gödek Kümbeti: 1907 yılında inşa edilen, siyah kesme bazalt taşından yapılmış zarif bir anıt mezardır.
• Ahura Vadisi: Ağrı Dağı’nın eteklerinde yer alan, doğa yürüyüşü ve manzara izlemek için tercih edilen bir vadidir.

Ekonomi ve İklim​

Aralık, çevresindeki sert karasal iklimin aksine, Iğdır Ovası'nın etkisiyle daha yumuşak bir mikroklimal iklim yaşar:

• Pamuk ve Meyve: Geçmişte pamuk üretiminin merkezi olan ilçede, bugün kayısı, elma ve çeşitli sebzeler bolca yetişir.
• Hayvancılık: Yaylacılık kültürü hala çok canlıdır; köylerin bir kısmı yazın Ağrı Dağı’nın yüksek yaylalarına çıkar.

Ne Yenir? ​

Aralık mutfağı, Kafkas ve Anadolu mutfağının harika bir sentezidir:

• Bozbaş: Kemikli kuzu eti ve nohutla yapılan, özel kaplarda servis edilen meşhur bir yemektir.
• Taş Köfte: Etin taş üzerinde dövülerek hazırlandığı, içinde lepe (kırık bezelye) ve baharatlar olan yöresel bir köftedir.
• Kavut: Buğdayın kavrulup balla veya tereyağıyla karıştırılmasıyla yapılan çok eski ve enerji verici bir tatlıdır.
• Patlıcan Reçeli: Iğdır genelinde olduğu gibi burada da patlıcanın reçeli meşhurdur; tadı cevizi andırır.

---

Kısa Notlar​

• Nüfus: Yaklaşık 20.000 civarındadır.
• Ulaşım: Iğdır il merkezine yaklaşık 45-50 km mesafededir.
• Rakım: 825 metredir (Bölgedeki diğer şehirlere göre oldukça alçak ve ılımandır).