Kim - Kimdir?

Ataol Behramoğlu, çağdaş Türk şiirinin en önemli isimlerinden biri olup; şair, yazar, çevirmen ve akademisyen kimlikleriyle tanınır. 1960 sonrası gelişen toplumcu gerçekçi şiir akımının öncü isimlerindendir.

İlk Yıllar ve Eğitim​

• Doğumu: 13 Nisan 1942'de İstanbul, Çatalca'da doğdu. Azerbaycan kökenli bir aileye mensuptur.
• Eğitimi: İlk ve ortaöğrenimini babasının görevi nedeniyle Kars ve Çankırı'da tamamladı. Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Rus Dili ve Edebiyatı bölümünden mezun oldu (1966).
• Soyadı: İlk şiirlerinde ailesinin eski soyadı olan "Gürus" imzasını kullandı; daha sonra ailece "Behramoğlu" soyadını aldılar.

Edebi Kişiliği ve Şiiri​

• Başlangıç: İlk şiirlerinde Orhan Veli (Garip) ve İkinci Yeni akımlarından etkilendi.
• Toplumcu Dönem: 1960'ların ortasından itibaren Marksist ideolojiye ve toplumcu gerçekçiliğe yöneldi. 1970'te İsmet Özel ile birlikte çıkardığı "Halkın Dostları" dergisi, bu dönemin en önemli yayınlarından biri oldu.
• Üslup: Şiirlerinde toplumsal sorunları, özgürlük kavgasını ve devrimci inancı; bireysel aşk, hüzün ve yaşama sevinciyle harmanladı. Yalın, akıcı ve epik (destansı) bir dili vardır.

Siyasi Mücadele ve Yurt Dışı Yılları​

• 1970-1974 yılları arasında Londra, Paris ve Moskova'da yaşadı. Paris'te Pablo Neruda ve Louis Aragon gibi dünya devleriyle tanıştı.
• 1980 darbesi sonrası Barış Derneği davası nedeniyle 10 ay tutuklu kaldı. Bu süreçte Asya-Afrika Yazarlar Birliği Lotus Ödülü'nü kazandı.
• Daha sonra siyasi baskılar nedeniyle Fransa'ya gitti ve Sorbonne Üniversitesi'nde çalıştı. 1989'da Türkiye'ye döndü.

En Meşhur Eserleri​

Onlarca kitabı bulunan Behramoğlu'nun hafızalara kazınan bazı eserleri:

• Şiir: Bir Gün Mutlaka, Yaşadıklarımdan Öğrendiğim Bir Şey Var, Aşk İki Kişiliktir, Kızıma Mektuplar, Mustafa Suphi Destanı.
• Oyun: Lozan.
• Anı/Gezi: Aziz Nesinli Anılar, Başka Gökler Altında.

Başarıları ve Güncel Durum​

• Puşkin Ödülü: Rus edebiyatına ve Puşkin'e yaptığı çeviriler/katkılar nedeniyle 2008 yılında Rusya tarafından uluslararası Puşkin Nişanı ile ödüllendirildi.
• Akademisyenlik: İstanbul Aydın Üniversitesi'nde profesör olarak görev yaptı.
• Köşe Yazarlığı: Halen Cumhuriyet gazetesinde haftalık yazılar yazmaya ve güncel toplumsal olaylar hakkında görüş bildirmeye devam etmektedir.

Türk müziğinin efsane ismi, modern zamanların ozanı ve çocukların "Barış Abisi" Barış Manço, sadece bir sanatçı değil, aynı zamanda bir kültür elçisidir. 1943'te İstanbul'da başlayan ve 1999'da sona eren hayatı, başarılarla dolu bir destan gibidir.

Çocukluk ve Eğitim Yılları​

• Doğumu: 2 Ocak 1943 tarihinde İstanbul, Üsküdar’da doğdu. İkinci Dünya Savaşı sırasında doğduğu için ailesi ona "Barış" ismini verdi (Türkiye'de Barış ismini alan ilk kişidir).
• Eğitimi: Galatasaray Lisesi'nde başladığı eğitimini, Belçika Kraliyet Akademisi'nde resim, grafik ve iç mimari eğitimi alarak tamamladı. Akademiyi birincilikle bitirdi.

Müzik Kariyeri ve Yenilikçilik​

Barış Manço, Türk müziğinde Anadolu Rock türünün kurucularından biridir.

• Grupları: Kariyeri boyunca Kaygısızlar, Kurtalan Ekspres gibi efsane gruplarla çalıştı.
• Sentez: Türk halk müziği ezgilerini, modern rock ve elektronik müzikle (synthesizer kullanarak) harmanladı. 200'den fazla şarkı besteledi ve bu şarkılar 15'ten fazla dile çevrildi.
• Efsane Şarkılar: Gülpembe, Dağlar Dağlar, Kol Düğmeleri, Dönence, Arkadaşım Eşşek, Domates Biber Patlıcan...

Televizyon ve "7'den 77'ye"​

1988 yılında TRT'de başlayan ve 10 yıldan fazla süren "7'den 77'ye" programı, Türk televizyon tarihinin en başarılı yapımlarından biridir.

• Dünya Gezgini: "Ekvatordan Kutuplara" köşesiyle 100'den fazla ülkeyi gezdi, Türk bayrağını ve kültürünü dünyaya tanıttı.
• Adam Olacak Çocuk: Bu bölümde çocuklara verdiği değerle tüm Türkiye'nin sevgisini kazandı. Onlara diş fırçalamayı, ıspanak yemeyi ve kemer takmayı sevdirdi.

Felsefesi ve Kişiliği​

Barış Manço, sadece şarkı söylemedi; şarkılarında hep bir ders, atasözü veya hayat felsefesi barındırdı.

• Görünümü: Uzun saçları, otantik kıyafetleri, yüzükleri ve peleriniyle kendine has bir tarz yarattı.
• Koleksiyoncu: Antika eşyalara ve farklı kültürlerin objelerine olan merakıyla bilinirdi.

Vefatı ve Mirası​

1 Şubat 1999 gecesi, İstanbul'da geçirdiği kalp krizi sonucu aramızdan ayrıldı. Vefatı tüm Türkiye'yi ve dünyadaki sevenlerini derin bir yasa boğdu.

• Barış Manço Müzesi: Kadıköy Moda’daki evi, bugün müze olarak ziyarete açıktır. Piyanosundan kıyafetlerine kadar her şey orada sergilenmektedir.