Tunceli Mazgirt İlçesi

İlçe Munzur Dağları'nın uzantısı olan Kert Dağları üzerinde, Mazgirt Kalesi eteğinde kurulmuştur. Rakımı 1400'dür. Doğusunda Peri Suyu (Karakoçan ilçesi), batısında Munzur Suyu (Merkez ilçe), kuzeyinde Nazımiye ilçesi ve güneyinde Keban Baraj Gölü bulunmaktadır. Mazgirt güneyden kuzeye doğru sürekli yükseklik arz eden tepe ve dağlardan meydana gelen bir ilçedir. İlçenin güneyini teşkil eden baraj gölü çevresi, ormanlık sahası bulunmayan ve küçük tepelerden meydana gelmiş tarıma elverişli alandır. Mazgirt ilçe merkezi ile Darıkent arasında bir şerit düşünülecek olursa bu şeridin kuzey kısmının yüzey şekilleri güney kısmına göre daha dağlıktır. Bu bölümde büyük dağlara ve vadilere rastlanır. Bu bölge bitki örtüsü ve ormanlık saha bakımından güneye nazaran daha zengindir. İlçede ova yoktur. Baraj gölü Göktepe ve Akpazar çevresinde bazı köylerin arazisini kısmen kaplamıştır. Bu araziler ilçenin en verimli arazisini teşkil eder. İlçenin batısında bulunan Mazgirt Dağları kuzeyindeki Simdantaş (Kırklar) tepesi, Yeşil Baba ve Gögerik tepesi yörenin başlıca dağlarıdır. Sonuç olarak Mazgirt, Tunceli'nin güney kesiminde yer alan kuzeyde merkez ve Nazımiye ilçesi, doğuda Karakoçan, güneyde Kovancılar, batıda Pertek ile çevrili 709 kilometrekare yüzölçümüne sahiptir.

Mazgirt, Tunceli ilinin güneyinde, tarihi derinliği ve kültürel zenginliğiyle dikkat çeken, Munzur Dağları ile Fırat Nehri'nin (Keban Baraj Gölü) arasında konumlanmış özgün bir ilçedir.

Tarihi ve Kültürel Miras​

Mazgirt, "Urartular'dan Osmanlı'ya" kadar çok sayıda medeniyete ev sahipliği yapmış bir coğrafyadır.

• Mazgirt Kalesi: İlçe merkezine hakim bir tepe üzerinde yer alan bu kale, bölgenin tarihini yansıtan en önemli yapılardan biridir. Kalenin yapım tarihi Urartu dönemine kadar uzanmaktadır.
• Elti Hatun Türbesi: Akkoyunlular döneminden kalma, bölgedeki en estetik mimari yapılardan biridir. Taş işçiliği ve zarif yapısıyla ilçe merkezindeki önemli bir kültürel duraktır.
• Tarihi Köprüler ve Çeşmeler: İlçe genelinde Osmanlı ve öncesi döneme ait birçok tarihi köprü, çeşme ve cami kalıntısı bulunmaktadır; bu durum Mazgirt'i bir açık hava müzesi atmosferine sokar.

Coğrafi Konum ve Doğa​

• Keban Baraj Gölü Etkisi: İlçenin güney sınırları Keban Baraj Gölü ile çevrilidir. Bu durum, bölgeye hem görsel bir güzellik katar hem de iklimi Tunceli’nin yüksek kesimlerine göre bir nebze daha yumuşatır.
• Engebeli Arazi: Mazgirt, genel olarak dağlık ve engebeli bir arazi yapısına sahiptir. Ancak vadiler boyunca uzanan küçük tarım alanları, bölgenin geçim kaynağını oluşturur.

Tarım ve Ekonomi​

• Geleneksel Tarım: Bölge halkının önemli bir geçim kaynağı tarım ve hayvancılıktır. Özellikle küçükbaş hayvancılık, Mazgirt’in yayla ve meralarında oldukça gelişmiştir.
• Arıcılık: Bölgenin zengin ve doğal florası, yüksek kaliteli bal üretimi için çok uygundur; bu nedenle Mazgirt balı yörede oldukça meşhurdur.
• Göç ve Nüfus: Diğer birçok Tunceli ilçesinde olduğu gibi Mazgirt de tarihsel süreçte yoğun göç vermiştir. Bu yüzden merkez nüfusu sakinliğini korumaktadır.

Sosyal ve Kültürel Yapı​

• Hoşgörü ve İnanç Turizmi: Mazgirt, tarih boyunca farklı inançların ve kültürlerin bir arada yaşadığı bir yer olmuştur. İlçedeki türbeler ve ziyaretgâhlar, sadece yerel halk için değil, bölgeyi ziyarete gelenler için de manevi bir öneme sahiptir.
• Sakinlik: Büyükşehirlerin gürültüsünden uzak, doğayla baş başa kalmak isteyenler ve tarih meraklıları için oldukça huzurlu bir rotadır.