Kim - Kimdir?

Müslüm Gürses

Arabesk müziğin efsane ismi, hayranlarının deyimiyle "Müslüm Baba", sadece bir şarkıcı değil, Türkiye'nin sosyokültürel tarihinde derin izler bırakmış bir figürdür.

---

Çocukluk ve Zorlu Başlangıç (1953 - 1968)​

• Doğumu: 5 Temmuz 1953’te Şanlıurfa’nın Halfeti ilçesinde, kerpiç bir evde dünyaya geldi.
• Aile Trajedisi: Hayatı büyük acılarla başladı. Maddi imkansızlıklar nedeniyle Adana’ya göç ettiler. Adana'da yaşadığı dönemde babası, annesini ve kız kardeşini öldürdü. Bu olay Müslüm Gürses’in ruhunda ömür boyu sürecek derin yaralar açtı.
• Müziğe Adım: Terzi çıraklığı ve kunduracılık yaparken bir yandan da Adana'daki çay bahçelerinde şarkı söylemeye başladı. 1967'de Adana'da düzenlenen bir ses yarışmasında birinci oldu.

Dönüm Noktası: Büyük Kaza (1978)​

Müslüm Gürses'in hayatındaki en kritik olaylardan biri 1978 yılında geçirdiği trafik kazasıdır.

• "Öldü" Sanıldı: Kazada şoför hayatını kaybetti, Müslüm Gürses'in ise öldüğü sanılarak morga kaldırıldı. Son anda yaşadığı fark edildi.
• Kalıcı Hasarlar: Alnına koruyucu bir plaka takıldı. Bu kazadan sonra koku alma duyusunu tamamen kaybetti, işitme kaybı yaşadı ve konuşması yavaşladı. O meşhur ağır ve vakur konuşma tarzı bu kazanın bir mirasıydı.

Muhterem Nur ile Büyük Aşk​

1982 yılında Malatya turnesinde sinema oyuncusu Muhterem Nur ile tanıştı. "Hiç kimsem yok" dediği bir dönemde Muhterem Nur onun hem eşi, hem annesi, hem de hayat arkadaşı oldu. Bu aşk, Türk magazin tarihinin en saygın ve sadık ilişkilerinden biri olarak kabul edilir.

Müzikal Yolculuk ve "Müslümcülük"​

• Arabesk Dönemi: 80'li ve 90'lı yıllarda "İtirazım Var", "Mutlu Ol Yeter", "Yıkıla Yıkıla" gibi şarkılarla fenomen oldu. Konserlerinde kendinden geçen, jilet atan kitleler oluştu. O, bu kitlenin "Babası" oldu.
• Değişim ve "Baba" Projeleri: 2000'li yılların başında Murathan Mungan ile hazırladığı "Aşk Tesadüfleri Sever" albümüyle büyük bir değişim yaşadı. Teoman, Tarkan, Bülent Ortaçgil gibi isimlerin şarkılarını kendi tarzıyla yorumlayarak her kesimden dinleyiciye ulaştı.

---

Vefatı​

Müslüm Gürses, yaklaşık 4 ay süren yoğun bakım sürecinin ardından 3 Mart 2013 tarihinde İstanbul’da hayatını kaybetti. Mezarı Zincirlikuyu Kabristanı'ndadır.

---

Onun Hakkında Az Bilinenler​

• Gerçek Soyadı: Akbaş'tır. Gürses sahne adıdır.
• Sinema: Sadece şarkıcı değil, aynı zamanda 30'dan fazla filmde rol almış bir oyuncuydu.

Steve Jobs​

​

Steve Jobs, sadece bir teknoloji devinin kurucusu değil, aynı zamanda tasarım, pazarlama ve kişisel bilgisayar dünyasını kökten değiştiren bir vizyonerdi.​

Erken Yaşam ve Apple'ın Doğuşu (1955 - 1976)​

• Doğumu ve Evlatlık Verilmesi: 24 Şubat 1955'te San Francisco'da doğdu. Biyolojik ailesi (Suriyeli Abdulfattah Jandali ve Amerikalı Joanne Schieble) tarafından Paul ve Clara Jobs çiftine evlatlık verildi.
• Üniversiteyi Bırakışı: Reed College'a girdi ancak ailesinin parasını boşa harcadığını düşünerek ilk dönemden sonra okulu bıraktı. Sadece ilgisini çeken hat sanatı (kaligrafi) gibi derslere dışarıdan girdi; bu dersler yıllar sonra Mac bilgisayarların zarif yazı tiplerine ilham verdi.
• Garajdaki Devrim: 1976 yılında, 21 yaşındayken arkadaşı Steve Wozniak ile birlikte babasının garajında Apple Computer'ı kurdu. İlk ürünleri Apple I idi, ancak Apple II ile dünya çapında başarı yakaladılar.

Apple'dan Kovulması ve Next/Pixar Dönemi (1985 - 1996)​

Jobs, kendi kurduğu şirketten 1985 yılında yönetim kurulu ile yaşadığı anlaşmazlıklar sonucu kovuldu. Bu, hayatının en trajik ama aynı zamanda "en yaratıcı" dönemi oldu:

• NeXT: Yüksek performanslı bilgisayarlar üreten NeXT şirketini kurdu. Bugün kullandığımız macOS ve iOS'un temelleri bu şirkette atıldı.
• Pixar: Lucasfilm'den küçük bir grafik birimini satın alarak Pixar'ı kurdu. Toy Story (Oyuncak Hikayesi) ile sinema dünyasında dijital animasyon devrimini başlattı.

Apple'a Dönüş ve İkinci Altın Çağ (1997 - 2011)​

Apple iflasın eşiğindeyken şirket NeXT'i satın aldı ve Jobs "danışman" olarak geri döndü. Kısa sürede CEO oldu ve teknoloji tarihinin en büyük geri dönüşünü başlattı:

• Devrim Niteliğindeki Ürünler: Sırasıyla iMac (1998), iPod (2001), iPhone (2007) ve iPad'i (2010) tanıttı.
• Sektör Değiştiren Adam: Sadece bilgisayar değil; müzik (iTunes), telefon (iPhone) ve yayıncılık (App Store) sektörlerini tamamen yeniden şekillendirdi.

---

Steve Jobs'un Karakteri ve Felsefesi​

• Tasarım Odaklılık: Onun için bir ürünün sadece dışı değil, görünmeyen iç aksamı da estetik olmalıydı. "Açılmayacak bir kutunun içindeki vidalar bile güzel dizilmeli," derdi.
• "Stay Hungry, Stay Foolish" (Aç Kal, Budala Kal): Stanford Üniversitesi mezuniyet törenindeki bu ünlü sözüyle, insanların her zaman öğrenmeye aç ve risk almaya hazır olması gerektiğini vurguladı.
• Üniforması: Siyah balıkçı yaka kazağı, Levis 501 kot pantolonu ve New Balance spor ayakkabıları onun ikonik tarzı haline geldi. Zaman kazanmak için her gün aynı şeyi giymeyi tercih ediyordu.

Vefatı​

Steve Jobs, 2004 yılında nadir görülen bir pankreas kanseri türüne yakalandı. Uzun bir mücadeleden sonra 5 Ekim 2011 tarihinde, 56 yaşındayken hayatını kaybetti. Son sözlerinin "Oh wow. Oh wow. Oh wow." olduğu söylenir.

---

Bilinmeyen Bir Detay​

Steve Jobs aslında bir mühendis değildi; hiç kod yazmadı veya bir devrenin tasarımını tek başına yapmadı. Onun yeteneği, teknoloji ve sanatı birleştirip insanların "henüz ihtiyaç duyduklarını bilmedikleri" ürünleri öngörmekti.

Michael Jackson

'Popun Kralı" olarak bilinen Michael Jackson, müzik tarihinin en ikonik ve etkili figürlerinden biridir. İşte 29 Ağustos 1958’de başlayıp 25 Haziran 2009’da sona eren bu efsanevi hayatın dönüm noktaları:

---

Çocuk Yıldızlıktan Dünya Devliğine (1958 - 1982)​

• Jackson 5 Dönemi: Müzik hayatına henüz 6 yaşındayken, babası Joe Jackson'ın kurduğu Jackson 5 grubuyla adım attı. Grubun en küçük ama en yetenekli üyesi olarak kısa sürede parladı.
• Solo Kariyer ve İlk Başarı: 1979 yılında çıkardığı Off the Wall albümüyle solo kariyerinde büyük bir sıçrama yaptı. Bu albümle "en iyi erkek R&B vokal" dalında ilk Grammy ödülünü kazandı.

Zirve: Thriller ve Efsaneleşme (1982 - 1990)​

• Thriller Devrimi: 1982'de yayımlanan Thriller, hala tüm zamanların en çok satan albümü unvanını korumaktadır. Billie Jean, Beat It ve Thriller gibi şarkılarla pop müziğin çehresini değiştirdi.
• Moonwalk: 1983 yılında Motown'un 25. yılı kutlamalarında sergilediği ikonik "Moonwalk" (ay yürüyüşü) dansı, onu bir dans dehası olarak tescilledi.
• Bad ve Rekorlar: 1987’de çıkan Bad albümü, bir albümden çıkan 5 şarkının da listelerde 1 numara olmasıyla o dönem için imkansız bir rekor kırdı.

Hayırseverlik ve Kişisel Zorluklar​

• İnsani Yardım: Michael Jackson, sadece bir sanatçı değil, aynı zamanda büyük bir hayırseverdi. "Heal the World" vakfını kurdu ve ömrü boyunca 300 milyon dolardan fazla bağış yaptı.
• Vitiligo ve Fiziksel Değişim: Cilt rengindeki açılmanın sebebi, pigment kaybına yol açan Vitiligo hastalığıydı. Ayrıca 1984'teki Pepsi reklamı çekiminde saçlarının ve kafa derisinin yanması, hayatı boyunca sürecek ağrılarının ve estetik operasyonlarının başlangıcı oldu.
• Skandallar: 90'lı ve 2000'li yıllarda çocuk istismarı iddialarıyla sarsıldı ancak 2005 yılında çıkarıldığı mahkemede tüm suçlamalardan beraat etti.

---

Vefatı ve Mirası​

• Ölümü: 25 Haziran 2009'da, Londra'daki "This Is It" geri dönüş konserlerine hazırlandığı sırada, doktoru Conrad Murray'in uyguladığı yüksek dozda propofol zehirlenmesi nedeniyle 50 yaşında hayatını kaybetti.
• Müzikal Etkisi: Bugüne kadar kazandığı 13 Grammy ve 31 Guinness Rekoru ile tarihin en çok ödül alan sanatçısıdır. Müzik videolarını birer "kısa film" sanatına dönüştüren ilk kişidir.

---

Michael Jackson Hakkında 3 İlginç Bilgi​

1. En Çok Satan Albüm: Thriller dünya çapında 110 milyondan fazla satmıştır.
2. Anti-Gravity Lean: Smooth Criminal klibindeki o ünlü öne eğilme hareketi için özel tasarım bir ayakkabının patentini almıştır.
3. Grammy Rekoru: 1984 yılında bir gecede tam 8 Grammy ödülü alarak bu alanda bir rekor kırmıştır.

Edip Akbayram


Edip Akbayram (29 Aralık 1950 – 2 Mart 2025), Türk müziğinin en köklü ve saygın isimlerinden biri, Anadolu rock ve protest müziğin unutulmaz temsilcisidir. Müziğiyle halkın acılarını, umutlarını ve sevgisini dile getiren Akbayram, sanat hayatı boyunca çizgisinden ödün vermeyen duruşuyla tanınmıştır.

İşte usta sanatçının hayatına dair önemli dönüm noktaları:

---

Çocukluk Yılları ve Zorluklar​

• Doğumu: 1950 yılında Gaziantep'te doğdu.
• Sağlık Mücadelesi: Henüz 9 aylıkken çocuk felci geçirdi. Bu hastalık bacağında kalıcı bir hasar bıraksa da müziğe olan tutkusunu asla engellemedi. Hatta müziği, o yıllarda yaşadığı travmalardan bir kaçış yolu olarak gördüğünü belirtmiştir.
• Müzikle İlk Tanışma: Lise yıllarında kendi orkestrasını kurdu ve Pir Sultan Abdal, Karacaoğlan gibi halk ozanlarının deyişlerini bestelemeye başladı.

Kariyerin Zirvesi ve "Dostlar"​

• Altın Mikrofon: 1972 yılında katıldığı "Altın Mikrofon" yarışmasında, Aşık Veysel'in bir şiirinden esinlendiği "Kükredi Çimenler" adlı eseriyle birinci olarak tüm Türkiye'ye adını duyurdu.
• Dostlar Orkestrası: 1974 yılında kurduğu bu orkestra ile Anadolu ezgilerini modern pop ve rock tınılarıyla harmanlayarak "Anadolu Rock" akımının en önemli isimlerinden biri oldu.
• Rekor Kıran Şarkılar: Aldırma Gönül ve Eşkıya Dünyaya Hükümdar Olmaz gibi eserleriyle satış rekorları kırdı, çok sayıda altın plak ve ödül kazandı.

Siyasi Duruşu ve Engeller​

• Toplumcu Müzik: Her zaman "halkın sanatçısı" olma gayesiyle hareket etti. Şarkılarında sosyal sorunlara ve adalete vurgu yaptı.
• TRT Yasağı: 12 Eylül 1980 askeri darbesi sonrasında siyasi duruşu nedeniyle bestelerinin TRT’de çalınması uzun yıllar (1981-1988) yasaklandı. Maddi ve manevi zorluklar çektiği bu dönemde bile popülist veya arabesk müziğe yönelmeyi reddetti.

---

Unutulmaz Eserlerinden Bazıları​

• Hasretinle Yandı Gönlüm
• Aldırma Gönül (Sabahattin Ali şiiri)
• Güzel Günler Göreceğiz (Nazım Hikmet şiiri)
• Kuşlar
• Bekle Bizi İstanbul
• Merdo

Vefatı​

Usta sanatçı, 2025 yılının başında yaşadığı sağlık sorunları (zatürre ve iç kanama) nedeniyle bir süre yoğun bakımda tedavi görmüş; ancak 2 Mart 2025 tarihinde 74 yaşında hayata gözlerini yummuştur.

Aleksandr Sergeyeviç Puşkin


Modern Rus edebiyatının kurucusu ve Rusya'nın "ulusal şairi" olarak kabul edilen Aleksandr Sergeyeviç Puşkin, hem edebi başarıları hem de fırtınalı hayatıyla dünya edebiyatının en önemli figürlerinden biridir.

Gençlik Yılları ve Eğitimi​

• Doğumu: 6 Haziran 1799'da Moskova'da soylu bir ailenin çocuğu olarak doğdu.
• Kökeni: Annesinin büyük dedesi, Rus Çarı I. Petro’nun vaftiz oğlu olan Etiyopyalı Abraham Petroviç Hannibal'dır. Bu karma kökeni, Puşkin'in kimliğinde önemli bir yer tutar.
• Eğitimi: İlk eğitimini Fransız mürebbiyelerden aldı; ancak Rus diline ve halk masallarına olan tutkusunu kendisine masallar anlatan dadısı Arina'ya borçludur.

Sürgün ve Edebi Kariyeri​

• Muhalif Tavrı: Gençlik yıllarında yazdığı özgürlükçü ve eleştirel şiirler nedeniyle Çar I. Aleksandr tarafından Güney Rusya'ya (Kafkasya ve Kırım) sürgüne gönderildi.
• Yazım Süreci: Sürgün yılları, onun edebi açıdan en verimli dönemlerinden biri oldu. Ünlü eseri Yevgeni Onegin'e bu dönemde başladı.
• Tarzı: Klasik Batı edebiyatı ile Rus halk ruhunu sentezleyerek "gerçekçilik" akımının öncülerinden biri oldu.

Trajik Ölümü​

Puşkin'in hayatı, bir onur meselesi yüzünden erken yaşta trajik bir şekilde son bulmuştur:

• Düello: Eşi Natalya Gonçarova'ya kur yaptığı söylentileri üzerine Fransız subay Georges d'Anthès'i düelloya davet etti.
• Vefatı: 27 Ocak 1837'de yapılan düelloda karnından ağır yaralandı ve iki gün süren can çekişmenin ardından 10 Şubat 1837'de (eski takvime göre 29 Ocak) 37 yaşındayken hayatını kaybetti.

---

En Önemli Eserleri​

Puşkin; şiir, roman ve tiyatro dahil olmak üzere birçok türde eser vermiştir:

• Yevgeni Onegin: Şiir-roman formundaki başyapıtıdır.
• Yüzbaşının Kızı: Tarihi bir roman.
• Maça Kızı: Ünlü kısa öyküsü.
• Boris Godunov: Tarihi trajedi (tiyatro).
• Ruslan ve Ludmila: Epik şiir.
• Kafkas Esiri ve Bahçesaray Selsebili: Destan türündeki eserleri.

Atilla İlhan

İlk Yılları ve Eğitim Hayatı​

• Doğumu: 15 Haziran 1925 tarihinde İzmir’in Menemen ilçesinde doğdu.
• Siyasi Gözaltı: İzmir Atatürk Lisesi birinci sınıfındayken, mektuplaştığı bir kıza yazdığı Nâzım Hikmet şiirleri nedeniyle 1941 yılında tutuklandı ve okuldan uzaklaştırıldı. Bu olay nedeniyle eğitimine bir süre ara vermek zorunda kaldı.
• Eğitimi: Danıştay kararıyla okuma hakkını geri kazanarak İstanbul Işık Lisesi'nden mezun oldu. Daha sonra İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi'ne girdi ancak buradaki eğitimini yarıda bırakarak Paris'e gitti.

Kariyeri ve Edebi Kişiliği​

• Maviciler Akımı: Garip akımı ve İkinci Yeni'ye karşı çıkarak, toplumsal gerçekçiliği savunan "Maviciler" akımının öncüsü oldu.
• Paris Yılları: Gençlik yıllarında ve sonrasında aralıklarla Paris’te yaşadı; bu dönem onun evrensel bir bakış açısı kazanmasında etkili oldu.
• Çok Yönlülük: "Ali Kaptanoğlu" takma adıyla birçok film senaryosu yazdı. Gazetecilik kariyerinde ise Demokrat İzmir, Milliyet ve Cumhuriyet gibi gazetelerde köşe yazarlığı ve genel yayın yönetmenliği yaptı.
• Sanat Anlayışı: Şiirlerinde aşk, ölüm, gerilim ve toplumsal meseleleri coşkulu ve kendine has bir imla düzeniyle işledi (örneğin; büyük harf kullanmamasıyla bilinir).

Vefatı​

Attila İlhan, 10 Ekim 2005 tarihinde İstanbul’daki evinde geçirdiği kalp krizi sonucu 80 yaşında hayatını kaybetti. Mezarı Aşiyan Mezarlığı'ndadır.

Şiir Kitapları

• Duvar: İlk şiir kitabı.
• Sisler Bulvarı: En ikonik eserlerinden biri.
• Yağmur Kaçağı: Toplumsal ve bireysel temaların harmanlandığı kitabı.
• Ben Sana Mecburum: En bilinen aşk şiirlerini içeren eseri.
• Bela Çiçeği, Yasak Sevişmek, Elde Var Hüzün, Ayrılık Sevdaya Dahil.

Romanları

• Sokaktaki Adam: İlk romanıdır.
• Zenciler Birbirine Benzemez: Paris yıllarının izlerini taşır.
• Kurtlar Sofrası: Türkiye'nin bir dönemini geniş bir perspektifle ele alır.
• Sırtlan Payı: Kurtuluş Savaşı ve sonrası süreci işler.
• Gâzi Paşa ve O Sarışın Kurt: Tarihi roman serisinin parçalarıdır.
• Fena Halde Leman, Haco Hanım Vay.

Aşık Mahsuni Şerif

Halk ozanlığı geleneğinin 20. yüzyıldaki en güçlü temsilcilerinden biri olan Âşık Mahzuni Şerif (asıl adıyla Şerif Cırık), toplumsal dertleri, sevdaları ve haksızlıkları sazıyla dile getiren, Anadolu kültürünün dünyaya tanıtılmasında büyük rol oynamış bir sanatçıdır.

Gençlik Yılları ve Eğitimi​

• Doğumu: 17 Kasım 1939'da Kahramanmaraş'ın Afşin ilçesine bağlı Berçenek köyünde doğdu.
• Eğitimi: Küçük yaşlarda Kur'an eğitimi almış, eski Türkçe öğrenmiştir. 1957 yılında Mersin Astsubay Okulu'na girmiş, ancak halk edebiyatına ve toplumsal konulara olan ilgisi nedeniyle ordudan ayrılmak zorunda kalmıştır.
• Mahlası: "Mahzuni" mahlası, tasavvuf dersleri aldığı Cırık Baba tarafından, sanatçının mahcup ve duygulu kişiliği nedeniyle verilmiştir.

Sanat Hayatı ve Mücadelesi​

• Ozanlık Geleneği: Âşık Veysel'i kendine hoca olarak görmüş, Pir Sultan Abdal ve Karacaoğlan gibi isimlerin izinden gitmiştir.
• Eser Sayısı: 62 yıllık ömrüne 453 plak, 58 kaset ve yayımlanmış 8 kitap sığdırmıştır.
• Toplumsal Tavrı: Şiirlerinde halkın yoksulluğunu, yolsuzlukları ve siyasi olayları korkusuzca eleştirmiştir. Bu tavrı nedeniyle defalarca gözaltına alınmış, tutuklanmış ve hapis yatmıştır. Hatta bir dönem (1970'li yıllar) sahneye çıkması ve yurt dışına gitmesi yasaklanmıştır.

Vefatı​

Âşık Mahzuni Şerif, 17 Mayıs 2002 tarihinde Almanya'nın Köln şehrinde kalp ve solunum yetmezliği nedeniyle hayatını kaybetmiştir. Mezarı, Nevşehir'in Hacıbektaş ilçesinde, Hacı Bektaş Veli Külliyesi yakınındaki Çilehane bölgesindedir.

---

En Bilinen Eserleri​

Sanatçının eserleri günümüzde hâlâ birçok farklı tarzda sanatçı tarafından seslendirilmeye devam etmektedir:

• İşte Gidiyorum Çeşm-i Siyahım
• Dom Dom Kurşunu
• Yuh Yuh
• Bilmem Ağlasam mı?
• Dostum Dostum
• Bizim Köy
• Katil Amerika
• Merdo

Ayşen Gruda

Türk sinemasının ve tiyatrosunun en unutulmaz isimlerinden biri olan, "Domates Güzeli" lakabıyla kalplerde taht kuran Ayşen Gruda (1944–2019), Yeşilçam’ın altın çağının en önemli karakter oyuncularından biriydi.

Gençlik Yılları ve Sanata Başlangıç​

• Doğumu: 22 Ağustos 1944 tarihinde İstanbul, Yeşilköy'de Osmanlı karargâhı olarak kullanılan bir köşkte doğdu. Erman Ailesi’nin üç kızından ortancasıdır (kardeşleri Ayten ve Ayben de oyuncudur).
• Eğitimi: Lise eğitimini yarıda bırakarak babasının vefatı üzerine çalışmaya başladı. Sanat hayatına Tevfik Bilge’nin gezici tiyatrosunda adım attı.
• Soyadı: Oyuncu Yılmaz Gruda ile evlendikten sonra bu soyadını aldı ve kariyeri boyunca bu isimle tanındı (daha sonra boşansalar da soyadını kullanmaya devam etti).

"Domates Güzeli" ve Sinema Kariyeri​

• Çıkışı: Televizyonun tek kanallı olduğu dönemde, bir eğlence programında canlandırdığı "Domates Güzeli Nahide Şerbet" karakteriyle tüm Türkiye tarafından tanındı ve çok sevildi.
• Arzu Film Ekolü: Ertem Eğilmez filmlerinin vazgeçilmez oyuncusu oldu. Adile Naşit, Münir Özkul, Kemal Sunal ve Şener Şen gibi dev isimlerle birlikte onlarca kült filmde rol aldı.
• Oyunculuk Tarzı: Genellikle "evde kalmış kız", "saf ama kurnaz komşu" veya "otoriter anne" rollerini kendine has absürt komedi tarzıyla canlandırdı.

Vefatı​

Ayşen Gruda, bir süredir mücadele ettiği pankreas kanseri nedeniyle 23 Ocak 2019 tarihinde, 74 yaşında İstanbul'da hayatını kaybetti. Cenazesi Zincirlikuyu Mezarlığı'na defnedildi.

---

En Unutulmaz Filmleri​

Ayşen Gruda, 100’den fazla filmde rol almıştır. En ikonik olanlardan bazıları:

• Tosun Paşa: "Tellioğullarının kızı Leyla" rolüyle hafızalara kazındı.
• Süt Kardeşler: Afife karakterini canlandırdı.
• Çöpçüler Kralı: Hacer karakteriyle Şener Şen ve Kemal Sunal ile başrolü paylaştı.
• Hababam Sınıfı Tatilde: Okula gelen kız öğrencilerden biri olarak karşımıza çıktı.
• Neşeli Günler: "Turşu kavgasının" yaşandığı ailenin üyelerinden biriydi.
• Gırgıriye: Sevim karakteriyle serinin unutulmazları arasındaydı.

Zeki Müren

Türk sanat müziğinin "Güneş"i, "Sanat Güneşi" ve "Paşa"sı olarak anılan Zeki Müren (1931–1996), sadece sesiyle değil, sahne duruşu, tasarımı, nezaketi ve Türkçeyi kusursuz kullanımıyla Türkiye’nin gelmiş geçmiş en büyük ikonlarından biridir.

Gençlik Yılları ve Eğitimi​

• Doğumu: 6 Aralık 1931 tarihinde Bursa'da doğdu. Ailesinin tek çocuğuydu.
• Akademik Başarısı: Müziğe olan tutkusunun yanı sıra çok başarılı bir öğrenciydi. İstanbul Devlet Güzel Sanatlar Akademisi (şimdiki Mimar Sinan Üniversitesi) Yüksek Süsleme Bölümü'nden mezun oldu. Kendi sahne kostümlerinin pek çoğunu bu tasarım eğitimi sayesinde kendisi çizmiştir.
• İlk Adım: 1950 yılında henüz üniversite öğrencisiyken TRT İstanbul Radyosu'nun açtığı sınavı birincilikle kazanarak profesyonel müzik hayatına başladı.

Müzik ve Sinema Kariyeri​

• Seste Zirve: 1951 yılında verdiği ilk konserle büyük yankı uyandırdı. 600'den fazla plak ve kaset doldurdu, 300'den fazla şarkı besteledi. İlk Altın Plak ödülünün sahibi oldu.
• Sinemanın "Altın Çocuğu": 1954 yılında Beklenen Şarkı filmiyle sinemaya adım attı. Toplam 18 filmde başrol oynadı ve bu filmlerin çoğunun müziklerini de kendisi yaptı.
• Sahne Devrimi: Türkiye'de sahneye ilk kez "T" şeklinde podyum yaptıran ve ilk kez saz heyetine tek tip kıyafet giydiren sanatçıdır. Mini etekli kostümleri, yüksek topuklu çizmeleri ve parıltılı kıyafetleriyle tabuları yıkan bir görsel estetik sundu.

---

Karakteri ve Sanat Anlayışı​

Zeki Müren, halkın her kesimi tarafından sevilmesini "eşsiz nezaketine" borçluydu. Hayranlarına her zaman "En değerli varlıklarım" diye seslenirdi. Türkçeyi telaffuzundaki hassasiyeti, konservatuvarlarda ders olarak okutulacak düzeydeydi.

Vefatı​

Zeki Müren, uzun süren inziva döneminin ardından kendisi için düzenlenen bir ödül törenine katılmak üzere gittiği TRT İzmir Televizyonu stüdyolarında, 24 Eylül 1996 tarihinde kalp krizi geçirerek hayata gözlerini yumdu. Öldüğünde tüm mal varlığını Türk Eğitim Vakfı (TEV) ve Mehmetçik Vakfı'na bağışladı.

---

En Unutulmaz Eserlerinden Bazıları​

• Besteledikleri: Şimdi Uzaklardasın, Zehretme Hayatı Bana Cananım, Gözlerinin İçine Başka Hayal Girmesin.
• Yorumladıkları: Elbet Bir Gün Buluşacağız, Manolyam, Duydum ki Unutmuşsun, Veda Busesi.

"Burası huzur adası, ben de gönül elçisiyim." — Zeki Müren

Genişletmek için tıkla ...

Sadri Alışık

Türk sinemasının "Turist Ömer"i, efkarın ve neşenin sembol ismi Sadri Alışık (asıl adıyla Mehmet Sadrettin Alışık), oyunculuğuyla bir döneme damga vurmuş, halkın içinden çıkan en samimi karakterlerden biridir.

Gençlik Yılları ve Sanata Adım​

• Doğumu: 5 Nisan 1925 tarihinde İstanbul, Paşabahçe’de doğdu.
• Eğitimi: İstanbul Erkek Lisesi’nde okudu. Küçük yaşlardan itibaren tiyatroya ilgi duydu ve Cağaloğlu Halkevi’nde sanata başladı. Güzel Sanatlar Akademisi Resim Bölümü'nde eğitim alarak sanatsal bakış açısını geliştirdi.
• İlk Adımlar: Profesyonel tiyatroya Raşit Rıza Tiyatrosu'nda adım attı. Sinemaya ise 1944 yılında Günahsızlar filmiyle giriş yaptı.

Sinemada Altın Çağ ve Unutulmaz Karakterler​

Sadri Alışık, sadece bir komedyen değil, aynı zamanda dram filmlerinin de usta ismiydi. Onun oyunculuğunda her zaman bir "İstanbul beyefendisi" zarafeti ile "kenar mahalle delikanlısı" samimiyeti iç içeydi.

• Turist Ömer: Omuz silkmesi, selam vermesi ve "Felekten bir gece çalalım" deyişiyle Türk sinemasının en ikonik tiplemelerinden biri oldu.
• Ofsayt Osman: Şaka ile Karışık filmindeki bu karakteriyle, "Hayatın içinde hep ofsayta düşen ama dürüstlüğünden ödün vermeyen" küçük adamın sesi oldu.
• Ayhan Işık Dostluğu: Türk sinemasının "Kral"ı Ayhan Işık ile olan dostluğu efsaneydi. Işık'ın erken ölümü Sadri Alışık'ı derinden sarsmış ve uzun süre toparlanamamıştır.

Özel Hayatı​

• Çolpan İlhan: 1959 yılında, Türk sinemasının bir diğer güçlü ismi ve yazar Attila İlhan'ın kız kardeşi olan Çolpan İlhan ile evlendi. Bu evlilikten, kendisi gibi oyuncu olan oğlu Kerem Alışık dünyaya geldi. Aile, Türk sanat dünyasının en saygın hanedanlıklarından biri haline geldi.

Vefatı​

Sadri Alışık, karaciğer, böbrek ve solunum yetmezliği ile mücadele ettikten sonra 18 Mart 1995 tarihinde İstanbul'da 69 yaşında hayatını kaybetti. Mezarı Zincirlikuyu Mezarlığı'ndadır.

Ali Sami Yen

Türk spor tarihinin en önemli figürlerinden biri, Galatasaray Spor Kulübü’nün 1 numaralı kurucusu ve Türk futbolunun öncüsü Ali Sami Yen (1886–1951), sadece bir kulüp başkanı değil, Türk sporunun kurumsallaşmasını sağlayan bir vizyonerdir.

Doğumu ve Ailesi​

• Doğumu: 20 Mayıs 1886 tarihinde İstanbul, Kandilli'de doğdu.
• Babası: Türk edebiyatının ve dil biliminin dev isimlerinden, ilk Türkçe roman olan Taaşşuk-ı Talat ve Fitnat'ın yazarı ve Kamûs-ı Türkî'nin müellifi Şemseddin Sami’dir. Ali Sami Yen, entelektüel bir aile ortamında yetişmiştir.

Galatasaray’ın Kuruluşu (1905)​

Ali Sami Yen, Galatasaray Lisesi (o zamanki adıyla Mekteb-i Sultani) öğrencisiyken, edebiyat dersinde arkadaşlarıyla birlikte bir futbol kulübü kurmaya karar verdi.

• Amaç: Kendi deyimiyle amacı; "İngilizler gibi toplu bir halde oynamak, bir renge ve bir isme malik olmak ve Türk olmayan takımları yenmek" idi.
• 1 Numaralı Üye: Kulübün ilk başkanı seçildi ve 13 yıl boyunca kesintisiz başkanlık yaptı.

Türk Sporuna Katkıları​

Ali Sami Yen, sadece Galatasaray için değil, Türk sporu için pek çok "ilk"e imza atmıştır:

• Milli Takım Teknik Direktörlüğü: Türk Milli Futbol Takımı'nın çıktığı ilk uluslararası maçta (1923, Romanya maçı) takımın başındaki teknik adamdı.
• TİCİ (Türkiye İdman Cemiyetleri İttifakı): Türkiye'nin ilk spor teşkilatının kurulmasına öncülük etti.
• Milli Olimpiyat Komitesi: 1922-1931 yılları arasında Türkiye Milli Olimpiyat Komitesi Başkanlığı görevini yürüttü.

---

Soyadı Hikayesi ve Mirası​

• Soyadı: 1934 yılında Soyadı Kanunu çıktığında, Galatasaray'ın başarılarına atıfta bulunarak "Yen" soyadını almıştır.
• Vefatı: 29 Temmuz 1951 tarihinde İstanbul'da hayatını kaybetti. Mezarı Feriköy Mezarlığı’ndadır.

Onun Adını Taşıyan Mekanlar​

Uzun yıllar Galatasaray’ın efsanevi stadı olan Mecidiyeköy’deki stadyuma "Ali Sami Yen Stadı" adı verilmiştir. Stat 2011'de yıkılsa da, Galatasaray'ın yeni stadının içinde bulunduğu komplekse "Ali Sami Yen Spor Kompleksi" adı verilerek anısı yaşatılmaktadır.

George Orwell

George Orwell (asıl adıyla Eric Arthur Blair), 20. yüzyılın en etkili siyasi yazarlarından biridir. Eserleri bugün hâlâ "totalitarizm", "gözetleme toplumu" ve "düşünce özgürlüğü" tartışmalarının merkezinde yer alır.

Erken Yaşamı ve "Birmanya" Dönemi​

• Doğumu: 1903 yılında Hindistan’da doğdu. Babası İngiliz bir devlet memuruydu.
• Eğitimi: İngiltere’nin en prestijli okullarından biri olan Eton College’da burslu okudu. Ancak üniversiteye gitmek yerine Birmanya'ya (Myanmar) giderek İmparatorluk Polisi oldu.
• Değişim: Beş yıl süren bu görev, onun emperyalizme (sömürgecilik) olan inancını sarstı. Buradaki tanıklıkları, ilk romanı olan Birmanya Günleri'ne ilham verdi.

Yoksulluk ve Yazarlık Mücadelesi​

• İngiltere'ye döndükten sonra bilinçli olarak yoksulluğu deneyimledi. Paris ve Londra’da bulaşıkçılık yaparak, evsizlerle birlikte yaşayarak toplumun en alt tabakasını gözlemledi.
• Bu dönemdeki yaşantısını "Paris ve Londra’da Beş Parasız" (1933) kitabında anlattı. George Orwell mahlasını da ilk kez bu kitabın yayımında kullandı (Orwell, Doğu İngiltere’de çok sevdiği bir nehrin adıdır).

İspanya İç Savaşı ve Siyasi Kırılma​

• 1936 yılında faşizme karşı savaşmak için İspanya’ya gitti. Burada cephede boğazından vurularak ağır yaralandı.
• İspanya’da sadece faşizmi değil, aynı zamanda komünist saflardaki iç hesaplaşmaları ve Stalinist baskıyı da bizzat yaşadı. Bu tecrübe, onun hayatı boyunca **"Demokratik Sosyalizm"**i savunmasına ama her türlü Totalitarizme (baskıcı rejim) düşman olmasına neden oldu.

Başyapıtlar ve Vefatı​

Hayatının son yıllarında, verem hastalığıyla boğuşurken en büyük iki eserini yazdı:

• Hayvan Çiftliği (1945): Stalin devrimini eleştiren siyasi bir fabldır.
• 1984 (1949): "Büyük Birader" (Big Brother), "Düşünce Polisi" ve "Yenisöylem" (Newspeak) gibi kavramları dünyaya kazandıran kült distopya romanıdır.

Vefatı: Orwell, 1984'ün yayımlanmasından kısa bir süre sonra, 21 Ocak 1950’de Londra’da tüberkülozdan (verem) hayatını kaybetti.